Иран: Баяжуулсан уран экспортлохгүй

АНУ Иранаас өндөр баяжуулсан уранаа экспортлохыг шаардаж байгаатай холбогдуулан Ираны шинэ Дээд удирдагч Можтаба Хаменеи зэвсгийн зэрэглэлийн баяжуулсан ураны нөөцийг гадаадад шилжүүлэхийг хориглосон гэж мэдээлж байна. Трампын энхийн хэлэлцээрт хариу өгөөгүй бөгөөд одоо АНУ-ын шаардлагыг ч эсэргүүцэж байгаа тул энхийн хэлэлцээр дахин нуран унах дөхөж байна.

Ройтерс агентлаг Ираны хоёр өндөр албан тушаалтны эх сурвалжаас иш татан мэдээлснээр, "Дээд удирдагчийн заавар болон дэглэмийн доторх зөвшилцөл нь баяжуулсан ураны нөөцийг гадаадад гаргах ёсгүй" гэжээ.

Мөн Можтабагийн зааврыг АНУ-тай энх тайван, цөмийн хэлэлцээрийн үйл явцад Ираны байр суурийг улам хатууруулсан гэж үнэлж байна. АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп саяхан "Бид Ираны өндөр баяжуулсан ураныг баталгаажуулж, Иранд эзэмших боломжийг олгохгүй" гэж мэдэгдсэн.

Израиль мөн дайныг зогсоох нөхцөл болгон өндөр баяжуулсан уран экспортлохыг шаардаж байна. Израилийн Ерөнхий сайд Биньямин Нетаньяху “Иранаас баяжуулсан ураныг зайлуулж, Ираны итгэмжлэгдсэн зэвсэгт бүлэглэлүүдийг дэмжих, баллистик пуужингийн чадавхийг арилгах хүртэл дайн дуусаагүй байна” гэж мэдэгдэв.

Associated Press зэрэг гадаадын хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүд өндөр баяжуулсан ураныг зохицуулах асуудал нь АНУ, Ираны хоорондох хэлэлцээрийн хамгийн том маргаантай асуудал болж байгааг шинжилжээ. Дайны өмнө Иран 60%-ийн баяжуулсан ураныхаа зарим хэсгийг гадаадад экспортлох боломжтой гэж мэдэгдэж байсан ч Ерөнхийлөгч Трампын саяхан цэргийн халдлагын талаарх анхааруулгын дараа байр сууриа өөрчилсөн гэж мэдээлж байна. Олон улсын цөмийн энергийн агентлагийн тооцоолсноор АНУ, Израил цөмийн байгууламжууд руу агаарын цохилт өгөхөөс өмнө Иран ойролцоогоор 440.9 кг 60%-ийн баяжуулсан урантай байжээ.